Chargeback: wanneer grijpt de kaartuitgever in?

Een chargeback is meestal een regeling van het netwerk, geen wet

Kopers hebben het vaak over een chargeback alsof het een vast wettelijk recht is, overal onder dezelfde voorwaarden beschikbaar. In de meeste gevallen is dat niet zo. Een chargeback is normaal gesproken een proces dat wordt uitgevoerd door het kaartnetwerk, de bekende internationale betaalnetwerken, volgens regels die dat netwerk zelf opstelt voor de aangesloten banken. Het stelt een kaartuitgever in staat om een transactie terug te draaien en het geld terug te halen bij de bank van de verkoper, in vastgestelde gevallen zoals goederen die nooit aankomen, duidelijk niet overeenkomen met de omschrijving, of een transactie die niet door de kaarthouder is goedgekeurd. Omdat dit voortkomt uit een overeenkomst tussen het netwerk en de aangesloten banken en niet uit consumentenwetgeving, bepalen het netwerk en de uitgevende bank zelf de precieze voorwaarden en termijnen, niet één wet waar een koper zomaar naar kan verwijzen.

Het Verenigd Koninkrijk: een apart, écht wettelijk recht bij creditcards

Het Verenigd Koninkrijk kent één opvallende uitzondering op dit patroon van "regeling, geen wet": voor aankopen met een Britse creditcard boven een bepaald bedrag geeft eigen Britse wetgeving de kaartuitgever een wettelijke medeverantwoordelijkheid samen met de verkoper als er iets misgaat, zoals een kapot product, niet-levering, of een verkoper die failliet gaat. Dit geldt zelfs als slechts een deel van de aankoop met de kaart is betaald, zolang de totale prijs binnen de geldende bandbreedte valt. Het gaat om een echt wettelijk recht, los van de gewone chargeback-regeling van het kaartnetwerk, dat rechtstreeks bij de kaartuitgever kan worden ingeroepen. Een chargeback via het kaartnetwerk blijft in het VK daarnaast beschikbaar als aparte, doorgaans snellere maar minder stevig wettelijk gewaarborgde route, vaak gebruikt bij betaalpassen of voor bedragen buiten de bandbreedte van dat wettelijke recht.

De EU: vooral bescherming bij niet-toegestane betalingen, niet bij geschillen over goederen

EU-brede wetgeving over betaaldiensten richt zich vooral op niet-toegestane transacties, niet op geschillen over goederen en diensten. Was een betaling niet toegestaan, bijvoorbeeld nadat kaartgegevens zijn gestolen, dan moet de betaaldienstverlener de betaler zo snel mogelijk terugbetalen zodra dit is gemeld, tenzij er een redelijk vermoeden van fraude bestaat dat wordt gemeld bij de bevoegde instantie. De eigen aansprakelijkheid van de consument bij een niet-toegestane transactie is aan een laag maximum gebonden, en kan tot nul dalen als het verlies niet te detecteren was of de aanbieder geen sterke klantauthenticatie had toegepast. Deze bescherming gaat over een betaling die niet is toegestaan, niet over een echte aankoop waarbij het product simpelweg nooit aankwam of kapot was; voor dat soort geschillen leunen EU-kopers meestal op de gewone chargeback-regeling van het kaartnetwerk, aangezien er binnen de EU geen tegenhanger bestaat van het Britse wettelijke recht voor creditcardaankopen.

De VS: een landelijk recht voor creditcards, een apart recht voor betaalpassen

De VS komen dichter bij het Britse model, in die zin dat er wel een echte landelijke wet achter kaartgeschillen staat, maar de regels verschillen per type kaart. Voor creditcards geeft landelijke wetgeving een consument het recht om factuurfouten, waaronder goederen die nooit zijn geleverd of niet overeenkomen met de afspraak, schriftelijk te betwisten binnen een bepaalde termijn na de datum van het eerste afschrift waarop de fout stond. De aansprakelijkheid voor niet-toegestane creditcardtransacties is aan een laag maximum gebonden. Voor betaalpassen geldt een andere wet, die snelheid beloont: hoe eerder verlies of diefstal wordt gemeld, hoe lager de eigen aansprakelijkheid blijft, en die aansprakelijkheid kan onbeperkt worden als een melding te lang uitblijft. In beide gevallen wordt wat er vervolgens daadwerkelijk gebeurt, het terugdraaien van de betaling, meestal via het kaartnetwerk als chargeback verwerkt, waarbij de landelijke wet de geschilrechten van de consument en de verplichtingen van de bank vastlegt.

Wat dit betekent als je de opties vergelijkt

• Een chargeback via het kaartnetwerk is in alle drie de regio's over het algemeen beschikbaar, maar de precieze termijn en de kans op succes hangen af van de uitgevende bank en de opgegeven reden, niet van één universele regel.
• In het VK is er voor kwalificerende creditcardaankopen binnen een bepaalde bandbreedte een sterkere, wettelijke optie naast de gewone chargeback.
• Binnen de EU is vooral de regelgeving rond betaaldiensten relevant bij niet-toegestane betalingen; voor een eenvoudig geval van "het product kwam nooit aan" is meestal de chargeback via het kaartnetwerk de juiste route.
• In de VS is het van belang met welk type kaart is betaald, aangezien creditcards en betaalpassen onder verschillende landelijke wetten vallen met andere termijnen en aansprakelijkheidsgrenzen.

Niets hiervan verandert door het gebruik van een kortingscode bij het afrekenen; een transactie met korting kent precies dezelfde geschilprocedure als een transactie voor de volle prijs. Voor meer over hoe wij de getoonde codes controleren voordat je geld uitgeeft, zie onze pagina hoe het werkt, ook beschikbaar voor de Amerikaanse site.

Dit artikel is algemene informatie, geen juridisch advies. Chargeback- en geschilrechten hangen af van de voorwaarden van de kaartuitgever, de regels van het kaartnetwerk, en het recht van het betrokken land en kaarttype; neem voor een specifiek geval rechtstreeks contact op met je kaartaanbieder.