Eén bank, drie foto's, drie verschillende indrukken

Op de hoofdfoto lijkt een bank ruim en warm beige, op een tweede foto in een fel verlichte studio lijkt dezelfde bekleding bijna wit, en op een foto van een klant ziet de stof er duidelijk donkerder uit dan op beide foto's van de webshop. Productfoto's in een webshop zijn het enige beeld dat je voor de aankoop hebt, en toch geven ze zelden een volledig betrouwbaar beeld van de werkelijkheid. Wie productfoto's goed kan lezen, ziet sneller waar een foto het product alleen gunstig in beeld brengt en waar hij echt misleidend is.

Waarom kleuren op een scherm vaak niet kloppen

Elk scherm geeft kleuren net iets anders weer, afhankelijk van helderheid, kalibratie en het soort scherm. Een foto van de webshop die op de eigen studiomonitor is afgesteld, kan er op een smartphone of een oudere laptop al anders uitzien. Daar komt het studiolicht zelf nog bij, dat kleuren vaak warmer of koeler laat lijken dan ze thuis bij normaal daglicht zijn. Een kleurverschil tussen foto en geleverd artikel is daarom niet vanzelf een fout van de webshop, maar vaak een gevolg van die keten van schermen, verlichting en camera.

Schaal en afmetingen: wat een foto alleen niet laat zien

Op een vrijstaande productfoto zonder referentiepunt zie je nauwelijks hoe groot iets echt is. Een tas, een speaker of een keukenapparaat kan op een krap uitgesneden foto een stuk groter lijken dan het in je hand of op het aanrecht echt is. Betrouwbaarder dan de foto zijn de afmetingen in centimeters in de productomschrijving, want die veranderen niet door het camerastandpunt of de uitsnede. Bij kleding zet ook de pasvorm op het model je op het verkeerde been, zoals het artikel Kleding online kopen: maten, pasvorm en waarom er zoveel retouren zijn beschrijft.

Vrijstaande foto's tegenover sfeerfoto's

Een vrijstaande foto tegen een witte achtergrond laat een product meestal het meest neutraal zien, zonder storende omgeving, maar ook zonder vergelijking van formaat. Een sfeerfoto, bijvoorbeeld een bank in een ruim ingerichte woonkamer, is uitnodigender, maar kan het meubelstuk door een bewust gekozen camerastandpunt en opstelling van de meubels kleiner of groter laten lijken dan het is. Kijk je naar beide soorten foto's samen, in plaats van alleen op één te vertrouwen, dan krijg je een realistischer beeld dan met elk afzonderlijk.

Inzoomen en detailfoto's gebruiken

Veel webshops bieden een zoomfunctie of meerdere detailfoto's van hetzelfde product, die je makkelijk over het hoofd ziet omdat de hoofdfoto al een volledige indruk lijkt te geven. Inzoomen op naden, de structuur van het materiaal of de afwerking laat vaak meer zien over de echte kwaliteit dan de ruim uitgelichte hoofdfoto. Bij meubels of grotere apparaten loont het ook om te kijken naar foto's met een maatstaf of een persoon ter vergelijking, als de webshop die heeft, want die zeggen veel meer dan een vrijstaande foto zonder enig referentiepunt.

Foto's van klanten als aanvulling op de foto's van de webshop

Foto's die andere kopers na ontvangst uploaden, laten een product meestal zien bij gewone verlichting in huis en zonder professionele nabewerking. Ze vervangen de officiële productfoto's niet, maar vullen ze zinvol aan, vooral als het gaat om kleur, structuur van de stof of het echte formaat in het dagelijks gebruik. Laten meerdere klantfoto's een vergelijkbaar beeld zien dat duidelijk afwijkt van de hoofdfoto, dan is dat een bruikbare aanwijzing om je verwachting bij te stellen voordat je bestelt.

• Filter foto's van klanten gericht op kleur of maat, als de webshop dat mogelijk maakt.
• Vergelijk meerdere klantfoto's in plaats van maar één, omdat ook losse foto's door licht of camera vertekend kunnen zijn.
• Lees bijschriften of beoordelingen mee, die vaak uitleggen waarom een kleur afwijkt.

Wanneer de omschrijving belangrijker is dan de foto

Bij sets of bundels laat de hoofdfoto vaak maar een deel zien van wat er echt wordt geleverd, bijvoorbeeld een apparaat zonder de meegeleverde accessoires, of juist een foto met accessoires die je apart moet kopen. Ook foto's van gereviseerde artikelen of artikelen die als B-keus worden verkocht, laten meestal een smetteloos nieuw apparaat zien, terwijl de echte staat daarvan kan afwijken, zoals het artikel Gereviseerd, geopende verpakking en B-keus uitgelegd beschrijft. In zulke gevallen geeft de omschrijving de betrouwbaardere informatie, niet de foto.

Als foto's bewust misleidend worden ingezet

Naast gewone verschillen door licht en scherm zijn er ook gevallen waarin een foto bewust een ander, meestal beter product laat zien dan wat er echt wordt geleverd, vooral op open marktplaatsen met veel onafhankelijke verkopers. Hoe je zulke misleidende aanbiedingen onderscheidt van gewone verschillen in weergave, beschrijft het artikel Namaakproducten op marktplaatsen herkennen. Wijkt een geleverd artikel duidelijk af van de foto, kijk dan in de veelgestelde vragen over retourneren en terugbetaling, in plaats van het artikel gewoon te houden.

Veelgestelde vragen

Waarom ziet de kleur van het geleverde artikel er anders uit dan op de foto?

Meestal komt dat door verschillende schermen, studiolicht of camera-instellingen bij het maken van de foto, niet door opzet. Foto's van klanten bij gewone verlichting in huis geven vaak een realistischer beeld dan de professioneel bewerkte hoofdfoto.

Hoe zie ik aan de foto's hoe groot een product echt is?

Foto's alleen zijn daar zelden genoeg voor. Betrouwbaarder zijn de afmetingen in centimeters in de productomschrijving, die anders dan de foto niet veranderen door het camerastandpunt.

Wat doe ik als het geleverde artikel duidelijk afwijkt van de productfoto?

Bij een duidelijk verschil tussen foto en levering geldt bij online aankopen binnen de EU in principe het herroepingsrecht van 14 dagen, waarmee je de bestelling kunt terugsturen.

Zijn vrijstaande foto's betrouwbaarder dan sfeerfoto's?

Allebei hebben hun grenzen. Vrijstaande foto's laten details en kleur vaak neutraler zien, maar zeggen weinig over het echte formaat, terwijl sfeerfoto's een indruk van het formaat kunnen geven die door het camerastandpunt vertekend is.

Heb je echt iets aan de zoomfunctie van een webshop?

Ja, vooral bij materiaal en afwerking. Inzoomen op naden of oppervlakken laat vaak details zien die op de gewone hoofdfoto door belichting en formaat nauwelijks te zien zijn, en geeft zo een realistischer beeld van de echte kwaliteit.