Als de kaart waarmee je betaalde niet meer bestaat

Je hebt een paar maanden geleden betaald met een kaart die inmiddels is verlopen, geblokkeerd of opgezegd, en nu stuur je een artikel terug. Een terugbetaling op een oude kaart roept de voor de hand liggende vraag op waar het geld eigenlijk naartoe moet, als de oorspronkelijke bestemming van de boeking niet meer bereikbaar is. Het antwoord hangt vooral af van de vraag of alleen het kaartnummer is veranderd, of dat de rekening erachter helemaal is opgeheven.

Waarom een terugbetaling naar de oorspronkelijke bron gaat

Webshops en betaaldienstverleners betalen om veiligheidsredenen in principe terug via precies de betaalmethode waarmee oorspronkelijk is betaald, en niet via een willekeurig alternatief dat later wordt opgegeven. Die regel voorkomt dat een terugbetaling per ongeluk of met opzet op de rekening van iemand anders belandt, alleen omdat er een ander rekeningnummer wordt doorgegeven. Voor jou betekent het wel: is de oorspronkelijke kaart niet meer geldig, dan kan het automatische deel van het proces op niets uitlopen, ook als de webshop de terugbetaling correct in gang heeft gezet.

Als alleen het kaartnummer is veranderd

Is een kaart vervangen omdat die gewoon verlopen was, of is er een nieuw kaartnummer uitgegeven bij dezelfde rekening, dan sturen veel kaartnetwerken een terugbetaling automatisch door naar de nieuwe, geldige kaart van diezelfde rekening. Dat werkt in de praktijk behoorlijk betrouwbaar, maar kan een paar dagen extra duren, omdat het doorsturen een eigen controle doorloopt voordat het bedrag echt wordt bijgeschreven. Meestal hoef je daarvoor niets anders te doen dan af te wachten.

Als de hele rekening is opgeheven

Anders wordt het als niet alleen de kaart, maar de hele onderliggende bankrekening is opgeheven, bijvoorbeeld omdat je bent overgestapt naar een andere bank. Dan kan het automatisch doorsturen niet werken, omdat er geen bestemming meer is waar de bank de binnenkomende creditering naartoe kan sturen. De betaling gaat dan vaak terug naar de webshop of zijn betaaldienstverlener, in plaats van zomaar te verdwijnen, maar dat betekent wel dat je zelf in actie moet komen om het geld alsnog te krijgen.

Rekenvoorbeeld: een retour na het wisselen van bank

Stel, je hebt een half jaar geleden een artikel van 65 euro betaald met een kaart waarvan je de rekening inmiddels hebt opgezegd. Stuur je het artikel nu terug, dan zet de webshop een terugbetaling van 65 euro op de oude kaart in gang. Omdat de rekening niet meer bestaat, wordt er niets automatisch doorgestuurd, en meldt de bank de boeking als onbestelbaar terug aan de webshop. Pas daarna kan de webshop je als alternatief aanbieden om het bedrag via een overschrijving naar een nieuwe rekening te sturen, meestal in ruil voor een kort bewijs dat het echt om jouw bestelling gaat.

Wat je zelf kunt doen om je geld te krijgen

• Laat de webshop het zo vroeg mogelijk weten als je weet dat de oorspronkelijke betaalmethode niet meer bestaat, in plaats van pas navraag te doen na een mislukte terugbetaling.
• Houd rekeningafschriften of een bevestiging van je eigen bank bij de hand, voor het geval de webshop een bewijs vraagt voordat hij het bedrag op een andere manier uitbetaalt.
• Vraag bij je eigen bank na of binnenkomende crediteringen op een opgezegde kaart automatisch worden doorgestuurd of geweigerd, zodat je beter kunt inschatten hoe lang wachten realistisch is.
• Bewaar de bevestigingsmail van de terugbetaling, want daarin staan meestal de datum en het bedrag van de betaling die in gang is gezet, en dat helpt bij latere navraag.

Hoe dit verschilt van een gewone terugbetaling

Werkt de oorspronkelijke betaalmethode nog gewoon, dan verschilt een terugbetaling via PayPal, kaart of achteraf betalen nauwelijks van de situatie die hier wordt beschreven, behalve dat de laatste stap dan niet op niets uitloopt. Is daarnaast onduidelijk of je überhaupt recht hebt op terugbetaling, bijvoorbeeld omdat je iets terugstuurt vanwege een gebrek, dan helpt het om te kijken naar herstel en terugbetaling. Binnen de EU blijft het herroepingsrecht bij online aankopen bovendien gewoon bestaan, of de oorspronkelijke betaalmethode er nog is of niet; het gaat alleen om de weg waarlangs het geld uiteindelijk terugkomt.

Waarom een betaling via PayPal minder gevoelig is voor dit probleem

Is de oorspronkelijke bestelling via PayPal betaald, dan speelt een opgezegde kaart meestal minder een rol, omdat de terugbetaling eerst naar het PayPal-account zelf gaat en niet rechtstreeks naar de kaart die erachter zit. Alleen als ook het hele PayPal-account is opgeheven, ontstaat een vergelijkbare situatie als bij een gewone kaartbetaling. Dat is een van de redenen waarom sommige mensen bewust via een betaalsysteem betalen in plaats van rechtstreeks met hun kaart, als ze toch al van plan zijn om binnenkort van bank te wisselen.

Als de bank een creditering meldt, maar er niets binnenkomt

Soms bevestigt je eigen bank wel dat er een creditering is binnengekomen, maar verschijnt het bedrag niet zoals verwacht op je huidige rekening, meestal omdat het intern nog gekoppeld is aan een andere, al opgeheven kaart. In dat geval kun je het beste rechtstreeks bij je eigen bank navragen en niet bij de webshop, want de webshop kan op dat punt meestal alleen bevestigen dat de terugbetaling correct in gang is gezet. Wat er daarna intern met de boeking gebeurt, ligt volledig bij de bank.

Veelgestelde vragen

Krijg ik mijn geld automatisch als alleen het kaartnummer is veranderd, maar niet de rekening?

In de meeste gevallen wel. Kaartnetwerken sturen een terugbetaling vaak automatisch door naar een nieuw uitgegeven kaart van dezelfde rekening, ook als het kaartnummer is veranderd.

Wat gebeurt er als de hele rekening niet meer bestaat?

Dan kan de terugbetaling niet worden afgeleverd en gaat die meestal terug naar de webshop of zijn betaaldienstverlener. Je moet in dat geval zelf contact opnemen met de webshop, zodat die het bedrag op een andere manier uitbetaalt.

Hoe lang mag zo'n terugbetaling duren?

Een vaste termijn is in het algemeen niet te noemen, omdat die afhangt van de verwerkingstijd van de betrokken bank. Sleept het proces zich meerdere weken voort, dan loont het om schriftelijk navraag te doen bij de webshop, met de datum waarop de terugbetaling oorspronkelijk in gang is gezet.

Kan ik gewoon een nieuw rekeningnummer opgeven zodat het sneller gaat?

Niet direct. Een webshop betaalt om veiligheidsredenen altijd eerst terug via de oorspronkelijke betaalmethode, en stapt pas over op een andere weg zoals een overschrijving als de automatische terugbetaling aantoonbaar is mislukt.