Vroeger was het een stukje chocolade achter karton. Tegenwoordig zijn er kalenders met cosmetica, thee, kruiden, bier, sokken, gereedschap of speelfiguurtjes, en sommige kosten net zoveel als de boodschappen voor een heel weekend. Wie een adventskalender wil kopen, staat in oktober voor een muur van aanbiedingen, en bijna elke kalender pakt uit met een waarde die ver boven de prijs ligt.

Of zo'n kalender de moeite waard is, kun je met een beetje hoofdrekenen vrij goed beoordelen. Je hebt er drie dingen voor nodig: de prijs, het aantal deurtjes en een eerlijke lijst van wat erin zit. De rest is rekenen en een beetje zelfkennis.

Prijs per deurtje: het belangrijkste getal

Deel de aankoopprijs door het aantal deurtjes. Dat klinkt vanzelfsprekend, maar het verandert je blik. Niet elke kalender heeft 24 deurtjes. Sommige hebben er 12, andere 25 of meer, en achter een paar deurtjes zit alleen een kaartje met een spreuk of een kortingscode in plaats van een product. Tel alleen de deurtjes waarachter iets zit wat je echt zou gebruiken.

Vergelijk de prijs per deurtje daarna met wat je in de winkel betaalt voor één los product van die soort. Een theezakje is geen paar euro waard, een proeftube handcrème ook niet. Bij levensmiddelen helpt de eenheidsprijs: hoeveel kost de chocolade in de kalender per 100 gram, vergeleken met een gewone reep? Meer daarover lees je in het artikel over misleidende verpakkingen en eenheidsprijzen.

De opgegeven waarde van een adventskalender

Veel kalenders adverteren met "inhoud ter waarde van" en een bedrag dat duidelijk hoger ligt dan de prijs. Die waarde wordt meestal zo berekend: de proefverpakkingen worden naar verhouding gewaardeerd op basis van de prijs van de grote verpakking en daarna bij elkaar opgeteld. Een minitube met een tiende van de inhoud telt dus mee voor een tiende van de winkelprijs, of soms wat ruimer.

Rekenkundig klopt dat wel, maar het zegt weinig over wat de kalender jou oplevert. De meeste producten zou je nooit in het groot kopen. Net als bij een adviesprijs van de fabrikant is die waarde vooral een vergelijkingsgetal dat de aanbieder zelf kiest.

Rekenvoorbeeld: 89 euro voor 24 deurtjes

Stel, een cosmeticakalender kost 89 euro en heeft 24 deurtjes. Per deurtje is dat 89 gedeeld door 24, dus ongeveer 3,71 euro. De aanbieder noemt een waarde van 250 euro. Daarachter zitten 6 producten op ware grootte van elk 15 euro, samen 90 euro, en 18 proefverpakkingen die elk op 8,90 euro worden gewaardeerd, samen 160,20 euro. Dat maakt 250,20 euro.

Nu de eerlijke lijst. Van de 24 producten zou je er 12 echt gebruiken. Dan betaal je per nuttig deurtje 89 gedeeld door 12, dus ongeveer 7,42 euro. Zitten daar de 6 grote producten tussen die je anders toch voor 90 euro zou kopen, dan heeft de kalender zich terugbetaald. Zijn het vooral proefjes, dan eerder niet.

Adventskalender voor volwassenen: waar let je op

Kalenders voor volwassenen zijn vaak duurder en hebben een smaller thema. Bij bier, wijn of sterke drank geldt: de flesjes zijn klein en de prijs per liter ligt meestal flink boven die van een gewone aankoop. Bij cosmetica loont het om naar de ingrediënten te kijken, zeker bij een gevoelige huid. Verdraag je bepaalde stoffen niet, controleer dan vooraf of de lijst met producten gepubliceerd is. Uitleg over houdbaarheid en batchnummers vind je in het artikel over cosmetica: batchnummer, houdbaarheid en verdraagzaamheid.

Nog een punt: veel kalenders bevatten producten die dubbel zijn of die je al hebt. Sommige aanbieders maken de volledige inhoud vooraf bekend, andere houden het geheim. Een kalender met een openbare lijst is makkelijker in te schatten.

Kalenders voor kinderen

Bij kinderkalenders met speelfiguurtjes of bouwsteentjes speelt een andere vraag. Daar draait het minder om de waarde en meer om het plezier van het openen en om veiligheid. Kijk naar de leeftijdsaanduiding op de verpakking. Kleine onderdelen zijn een probleem voor jongere broertjes en zusjes, ook als de kalender eigenlijk voor het oudere kind bedoeld is. Wat die aanduidingen betekenen, lees je in het artikel over speelgoed: leeftijdsaanduidingen en veiligheidsnormen.

Bij chocoladekalenders loont het om naar het gewicht te kijken. Twee kalenders in een even grote doos kunnen heel verschillende hoeveelheden bevatten, en de houdbaarheidsdatum hoort tot na december te lopen.

Zelf vullen of kant-en-klaar kopen

Het alternatief is een lege kalender die je zelf vult. Stel dat je in elk van de 24 deurtjes iets stopt van gemiddeld 3 euro, dan zit je op 72 euro, plus de kalender zelf. Dat is niet per se goedkoper, maar in elk deurtje zit iets wat bij de persoon past. Koop je losse dingen in een bundel, reken dan toch even na of dat pakket goedkoper is dan alles los.

Timing, levering en retour

De ruimste keuze heb je in het najaar. Populaire kalenders zijn vaak in november al uitverkocht. Na 1 december dalen de prijzen juist, soms flink, omdat bijna niemand een kalender vanaf dag vijf wil beginnen. Kijk je goed naar prijsverlagingen, dan vind je in de EU de laagste prijs van de afgelopen 30 dagen vermeld. Zo zie je of de korting echt is.

Bestel je online, reken dan op genoeg levertijd. Een kalender die op 3 december binnenkomt, verliest zijn zin. Binnen de EU geldt bij online aankopen een herroepingsrecht van 14 dagen, maar zodra je deurtjes opent en producten gebruikt, is terugsturen in de praktijk geen optie meer. Buiten de EU, bijvoorbeeld in Zwitserland, gelden eigen regels. Meer over de timing in de weken voor de feestdagen lees je in het artikel over decemberdrukte en levertijden.

Veelgestelde vragen

Hoe reken ik de prijs per deurtje uit?

Deel de aankoopprijs door het aantal deurtjes waarachter echt een product zit. Nog zinvoller is het om alleen de producten te tellen die je ook zou gebruiken.

Klopt de opgegeven waarde van een adventskalender?

Die is meestal opgerekend: proefverpakkingen worden naar verhouding gewaardeerd op de prijs van de grote verpakking. Dat zegt weinig over wat de inhoud jou werkelijk waard is.

Wanneer zijn adventskalenders het goedkoopst?

Na 1 december zakken de prijzen vaak. Dan is de keuze wel kleiner en zijn de eerste dagen al voorbij. Voor eigen gebruik kan dat toch de moeite waard zijn.

Kan ik een geopende kalender terugsturen?

Zodra deurtjes geopend en producten gebruikt zijn, meestal niet meer. Voor ongeopende kalenders geldt bij online aankopen in de EU in de regel het herroepingsrecht; buiten de EU, zoals in Zwitserland, gelden eigen regels.